Taivaz oli lujas sel’ged. Lugemata erasid üksjäižid pil’veižid, ni-mi ei telustand päiväižele täutelda ičeze vauktal kaiked ümbri. Veresen il’man puhthut voi rižada süväl tävus. Laskav tulleine heiluteli mecpuiden ladvoid.
„Irdal om hüvä tänämbei„ – meleti Jona, konz haškahti verajaspäi ičeze pertin puižile pordhile. Hoti tänambei i oli ezmäine školan päiv da libumine magaduzsijalpäi oti lujas äi vägid, nähttes šoutjärvelaižen sügüz’homendesen čomut, priha oli hüviš meliš.
„Ka tänambei om völ keza!“- tuli pähä ühtnägoi mel’. Kacmata neche, Jona kaik-se riži, miše il’mas oli midä-se toinevuttušt, midä-se ut. Oli tundmuz’, miše nügüd’ tuleb aig, mitte tob vajehtesid.
Lahkoiden kidžaiduz’ nütki vajehtezigäšt meletusišpäi. Hän kärauzihe pol’he. Mustrusttad sil’mäd nägištiba, kut’ Mark libui pordhile.
„Tervhen! Kut’ sinai azjad?“ – küzui Mark ičeze jogavuiččenke levadanke muhunke. Vauvazsinižed mujukertehed hoštiba päiväižen vauktas. Vaugedhibusine sebranik seižutihe ani Jonan rindal.
- „Mö nägimoiš egläi! Da sina oigenzid minei pol’časud tagaze vestin küzutes sidä-žo azjad! Midä minai om voinu vajehtadas?“ – vastsi Jona muhates da pil’kištades silmid, kut’ hän kaiken oli tehnu siloi konz oli tahtoinu sanuda midä-se „ogasišt“.
-„Nu sinunke nikonz ei voi teta!“- andoi Mark nagrates teravan vastusen – „Paiči sidä, sina ed ole vastnu nimidä minun vest’he!“
- „A, muga-ik? Tarkišta-ške pagižintaiž!“ – muzatukaine priha kiglutaškaten päl da levenzoitten mododme peitolišt muhud ozutaškanzi ičeze nareko suretud sil’mil sebranikan kormanha.
Mark muhahti naprites peitelda argastust sen jäl’ges, konz oli kainu štanoiden kormanaspäi pagižimen da avaidanu messendžeran. Sun agjaižed läz’ sabutiba korvid.
- „Nu minai oli rigo tänna!“- vastsi vaugedpäine hillenudel änel läbi ičeze argas muhus.
-„Oli rigo tänna, muga muga!“- mugoičeškanzi ilonke Jona Markan vaihid pudištades kebnäšti päd da kactes kohtha sebranikan sil’mihe.
Kesked sebrališt iloitelust Mark ühtnägoi homaiči, kut’ opal vil’skahti Jonan kaceges. Kaičusenke hän päti tedištelda ičeze tovariššal:
- „Om-ik babaiž nügüd’ lidnas?“
Muhu kadoi Jonan modolpäi. Kaceg sirdihe maha.
- „Ka, hän radab tänambei-ki ünäižen päivän.“- än’ tegihe tonale hillembaks, konz hän vastsi holestunuden sebranikan küzundaha.
Se, miše kodiš ei olend nikedä, ken kaimdaiži matkale školha, vilugoiteli kovas Jonan mel’t. Paiči ičeze babad, kudamb mäneteli suremban palan nedalid radol Petroskoiš, kaikid läheližemb prihale ičhine oli bratan Edvin. Edvin eli sigä-žo, kuna baboi ajeli kaikuččen muupäivän da sobatan tehmaha ičeze radtegendoid, vaiše toižes lidnanpalas. No kacmata sihe, miše nored oliba heimolaižed, üksjäine azj, mitte ühtišti heid, oli Änižen rand. Mark-žo oli Jonan parahim sebranik. Kaks’ oliba olnuded toine toižen elos severdan, miverdan vaiše voi johtutada. Sebrastuz zavot’tihe völ aigaližes laps’aigas. Voziden mändes se oli tehnus mugoižeks vahvaks, miše prihad rohtiba jagatas kesknäsoiš kaikid pahembil-ki peitusil da tugeziba toine tošt kaikid jügedambil pordoil. Mark oli Jonale kut’ vel’l’, muga kuti Jona-ki Markale. Mel’ necin pol’he libuti henged.
- „Tedad-ik, midä?!“- vajehtezigäižen paginaha möst pördihe reheduz’.– „Minei om jo 16 vot da mina voin iče pidäda hol’t ičesain! En ole nimitte laps’ enamba! Spravitamoi iče da kaik linneb čomašti!“ - Jonan sil’mäd hoštiba enččel pätabaižudel. Mark, nähttes necidä, oli ihastusiš, hoti hol’ ei pästand-ki kogonaz oteged.
„Uuu, nece ei ole hüvä!“ – virkoi vaugedhibusine, kacuhtaden udes ičeze smart-ladehen ekranha.
„Mi ei ole hüvä?“- Jona čududelihe.
Mark ozuti sebranikale pagižint. Ünäižele ekranale levegandut, kirjavil mujuil pirttud nagrajan reboin kärzašt čomitanuded digitaližed časud tedotiba sen pol’he, miše prihad jo möhästuškanziba ezmäižele urokale.
Kaks’ rigonke hurahtiba joksmaha.
Jona da Mark oliba školanno jo vides minutas päliči. Šout’järven škol oli pen’ kaks’žiruine sauvotez’ lähen’ posadan läbutajad mašinted. Ani teveres se ka ei olend, mašintespäi pidi vähäižen edeta libudes ülähäks pičukaštme mäthutme. Vaugedpakuine päline andoi pertile lämän tundmust, a rusked harjasine katuz’ čomašti kuvasteli ičezespäi päiväižen sädegid. Jonan melen mödhe nece ližazi openduzil’mištoho kodikahut, hoti hän jo i ei tahtoind tundustada sidä, miše navedi tuleskelda školha.
Sügüzen augotiž kerazi verajan pordhidenno penid lapsid. Jogahine heišpäi pideli ühtes käzišpäi kirjavad änikkirbid. Toine kädut oli kinktas tartnu kaikuttušt penikašt kaimdmaha tulnuden vanhemban kädhe. Uded openikad varastiba sidä pordod, konz hö ezmäižen kerdan voiškandeba haškta läbi nügüd’ jo heiden openduz’honusen ukses.
Konz Jona da Mark oliba jo verajan kohtas, Alevtina Aleskejevna, školan pämez’, ozutihe pordhil. Naine tervehtoitleškanzi augotižškolad zavodijoid lapsid da heiden kazvatajid. Hüväntahtoine kaceg da läm’ muhu toivotiba jogahižele pikaraižele „tervhen tulda“ da ozutiba, miše tägä kaikil om oza nähtta heid.
Mugoižen Alevtina Aleksejevna om olnu tabal. Hüväsüdäimeline, läm' hengel. Liigasišt valdaližut hän, tetpas, nikonz ei ole hüväksinu. No konz ristit pidi toižid arvostuses, pämez' mugažno ozuti arvostust da lämäd. A ku kenen-se elos oli jüged pord, Alevtina Aleksejevna kaiken oli naprinu abutada. Mugažno oli siloi-ki. Jona ei muštand, oli-ik hän eskai magadnu niil päivil. Baboi napri tehta hänele sömäd, no jogahine laindud supala lendeli prihaižen kurkuhu oksendust. Kaik tundui vaskmaižele, ei-todesižele. Jona ei voind tundištada baboin än't, konz hän pagiži telefonadme. Školaspäi soittihe. Alevtina Aleskejevna sanui, miše üks' mez' lidnaspäi tahtoib pagišta Jonanke da küzuda hänel kuverz'-se küzundoid. Sen täht heile molembile pidi tulda školha polenpäivän jäl'ges. Muga hö tegiba-ki.
Ünäine sija tundui verhale da midä edemba hö sirdlihe školan pertedestme, sidä kovembaks tusk kazvoi. Alevtina Aleksejevna käveli vastha pertedesen toižes agjaspäi. Koume vastsihe keskpolel, ani Jonan siloižen openduz'honusen edes. "-Ku tö tahtoitei, ka mina voin olda teidenke vastusel. Minai om nügüd' joudai pordoine." - pagižeškanzi školan pämez'. Hänen sil'mäd oliba täuttud holel. Änes kului kova taht tugeta, aniku küzund oli hänen vunukas, a ei ühtes openikoišpäi. Vähäižen meletaden, baboi hökkähti. Kactes tagaze niihe päivihe, Jona uskoi, miše se pätuz' oli oiged. Baboi ei oliži spravitanus kaikenke senke opalanke da kibunke, kudambad iče siloi riži, ku vastushe ühtnenuiži mitte-se toine školan opendai. Pagin Pahantegoiden oppindan komitetan radnikanke oliži murendanu holenpidäjan täuzin, ku Alevtina Aleksejevna ei olnuiži kerdal.
"-Mina en voi uskta, miše ani hänen urok meile pandihe ezmäižeks!" – Markan kül’dümatomudespäi virigzunu än’ vedouzi Jonad muštlosišpäi. Muzatukaižen prihan kaceg oli kingitanus ezmäižen žirun vihandseinäisižhe pertedeshe, kudambas pämez’ vastsi heid baboinke siloi redukuižel homendesel, ümbri 8 vot tagaze. Nor’ ei homaičend, kut’ hö, libuden verajan pordhidme, ezištiba Alevtina Aleksejevnad da lapsid vanhembidenke da putuiba školan südäimen ezitandreheze.
-„Nu kaik-žo tetase, kuverdan kovas sina navedid istorijad.“- vastsi Jona Markale poleks ilosižel, poleks nügal änentonal, kaiden teravas ičeze melen süvüzišpäi johtutesen sen pol’he, miše Maksim Pavlovičan urok paneb augon heiden vanhemban školan vozile.
- „A?! Nu mina kacun, mittušt pajod sina pajataškanded, konz matematik zavodiše!“- Mark heikahti. Jonan virkeh ližazi sebranikale energijad. Sinižiš sil’miš lemgahti kibin, än’ lendi tonaližut, a muhu tuli ningoine leved, miše haudaižed prihan modol tegihe tobjimalašt süvembikš.
- „Tänambei ei ole matematikad.“- vastsi Jona gradusale madalambal änel, pil’kištaden sil’mid da muhtataden.
Mark ilosiženke nägunke modol lendi kät da, ozutades nagrandanke ezisormel Jonaha, tahtoi jo sanuda midä-se mugošt-žo „ogasišt“. Sebranik-žo ehti tuukaita ustavakahašti hardjas da täuduliženke muhunke ohjata nor’t toižele žirule vedäjidennoks pordhidennoks.
Kacmata sihe, miše pordhad proidnuden voden remontas udenzoittihe, ned kaik-se oli pättud pidäda puižin. Muju oli jänu mugoižeks-žo hobedan hahkaks. Prihad libuškanziba ülähäks. Pordhad kidžahtiba jaugoiden al mugažo, kut’ ned kidžaižiba siloi konz hö völ hüvin penin lapsin jokseliba niidme vätes čikhu augotižškolas. Jonan päs vil’skhati muštloz’ siš, kut’ hän veslas nagrdes hüppähti üläpordhilpäi pordazkeskustale, naprides joksta Arturaspäi pagoho. Hüpke kajahti muga, miše ezmäižel žirul varastanuden Markan nagrand tegihe völ kovembaks. Ünäšt pordazpertedesen seinäd leiktajaspäi surespäi, vaugedramasižespäi iknaspäi südäimehe ličelnus päiväine sogestoiti da Jona oli läz’ kadotada tazomäran. Toižel žirulpäi kulunuded ilosižed Arturan heikandad, muga kuti jaugoiden hered topoteluz ližaziba muzahibusižele lapsudele pigut. Prihačun labad lendahtiba il’maha, konz hän hurahti udes joksmaha. Necidä holetomuden tundmust Jona mušti edeleze da tahtoinuiži offotanke rižada udheze.
-„Tervhen elät!“ – prihad vastsiba Lizad sil-žo pordazkeskustal seinäd lavaspäi lagehe čapajan iknan edes. Homendezpäiväine kirboteli taivhalpäi ičeze sädegid läbi vaiše egläi hoštajan-puhthikš pestud, sur’t ristikonvuittušt ramad täutajiš stöklaižiš. Neiččen vauvazvihandad sil’mäd kuštiba enttušt-ki vägekahamba. Čoma muhu oli mugoine-žo läm’, mitte se oli kaiken. Laskav tulleine möst oli kidžeroičenu vauvhid pit’kid pöl’vhanmujuižid hibusid henoikš kirbižikš. Lipikaižed lendleškanziba Jonan kohtus. Prihale oli jüged kerata melid ühthe. Tundui, miše jaugoišpäi kadob vägi da pigai ned katteba kombuiš. Sil-žo aigal händast vedi lujas kovas Lizannoks. Nenil tundmusil Jonal ei olend offotad jagatas. Hän toivoi, miše ni Liza, ni Mark ei olnugoi homaičenuded nimidä da miše ni-üks’ modon likubuz’ ei pal’l’asta necidä peitust.
-„Kut’ teiden keza mäni?“ – neiččen ilosine än’ oli täuz’ ihastust kuti tobjimalaz’.
- „Ka täl mö kaik olimei! Oli löumei eskai Petroskoihe necil kerdal putelda. Vanhembiden mašinale om tarbiž kohendez’, a bussad nügüd’ harvemba ajeltas, plus ned makstase.“- vastsi teravas Mark. Hän sel’ktas ei olend hüviš meliš siš, miše hänele tui mänetada läz’ kaik pästused posadas.
- „Sinun keza om nacein paremba männu? Kuopios-ik sina olid?“ – Jona puzerzi vägel ičezespäi küzundan. Muhu, kudambale planan mödhe pidi olda ustavakaz, sai ühtnägoi peitolišt tonad.
- „Ka. Vai no, Hiltulanlahti sen sijan nimi om. Mina en teda, om-ik se Kuopion ezilidn vai om-ik se mitte-se erine külä Kuopion rindal. Pičukaine elotaho kaik-se. Sikš en meleta, miše minun keza kovas erini teiden kezaspäi.“ – Liza kiglaiten vähäižen päl keskiti kaceged prihoiže aniku napriden tehta paineged ičeze vaihiže. Kaks’ kaidad hibuzkirbid lanksi neiččen ahavosilpäi korktoile kehkerahkoile modpoliškoile, jonoštaden hänen muite teravahkoid čomid modon pirdoid. Jona riži, kut’ kibinad hüppeleškanziba südäimes. Anikut’ järedad sanktad stökulšarud surel pigudel ocastaižihe toine toiženke muretes pičukaižikš palaižikš, a niiden iškendas sündujad henod ogakahad pilazmoižed täutližiba ičelasoiš hibjad barbhiden agjaižišpäi pälagehessai.
„Nu mugoine paha se ei voind olda?“ – küzui Mark Lizal.
„Algat el’gekoi värin.“- neižne zavodi vastata – „Mina olen ihastusiš, miše voin nähttas sizarenke. No mö mänetamei heidenno mugoižen pit’kän aigan, miše pidab vizad udenzoitta jäl’ges kaikuttušt matkad. Nece om lujas kalliž-ki!“
„A mi om kalliž?“ – Artur laskihe üläpordhilpäi pordazkeskustale.
„Vizad. Kut’ sina oled tägä edel meid?!“ – Jona lendi muhahtaden ičeze än’t, naprides mugoita čududelust da sirtta homaičest ičezespäi mujale.
„Midä?! Mina kaikana olen naved’nu opetas!“ – andoi Artur heledan vastusen. Prihan rung oli oigetud, hardjad levenzoittud, a löugan agj letud ülembaks. Kaceg da muhu hoštiba varmedusel.
„Opetas? Sina?“ – näriti Jona iloitelden.
„Mina kaikana olen olnu tark openik! Midä tö nagratei?“ – vastsi Artur, konz toižed hihitaškanziba. „Hei, muite!“ – hän jatksi – „Tuled-ik sina lidnaha? Mina olen pidänu kaikes holen, mö voimei putta sinna!“
Küzund oli oigetud Jonale. Hö völ nedalinlopul oliba kožunus siš, miše tönduba pätničan jäl’ges školad Petroskoihe. Sigä avaitihe ut öklubad da ižandad pätiba pidäda avaiduzpidod.
- „Tö kaik-se ajatei sinna?“ – virkoi Mark mugoites nareko surdundad.
- „Ka ajamei! Pidab-žo vanhemban školan augotišt vähäižen praznuita!“ – Jona jonošti veslal änel ičeze kägedusen vahvut.
- „Kuna?“ – Liza čududelihe leten kulmid.
- „Nene kaks’ tahtoitaze mända öklubha.“ – Mark maihutaškanzi oiktan käden ezisormel edez-tagaz’, ozutades Jonaha da Arturaha.
„Hei, meile koumele pidi mända öklubha!“ – heikahti Jona.
„Napri sel’genzoitta minun vanhembile, mikš minei pidab jäda pätničan öks lidnaha da mö molembad em päzugoi Šout’järvespäi nikuna sihesai kuni 18 ei täudu!“ - Mark vahvišti ičeze ilosišt än’t, konz kärauzihe parahimannoks sebranikannoks.
„Kut’ tö kägedatei sihe putta? Ei-ik sen täht pida olda täuz’igäine?“ – Lizan modol ozutihe küzelii nägu.
„Minun harizm avaidab kaik verajad!“ – Artur oigenzi sel’gäd da pani käded ičeze veččomele.
„Da nene vaihed znamoitase sidä, miše hän tundeb ühten ižandoišpäi.“ - Jona kiglaiži peitoliženke kacegenke sil’miš päl tulijan öelokompanjonan pol’he.
„Hei, harizm radab mugažno!“ – Artur heikahti, levitaden muhud da leten löugan agjad ülembaks.
„Kävele! Mö zavodim jo möhastuda!“ – vastsi Jona pehmdal madalal änel. Nor’ kärauzi kebnäšti bahvalad hardjoiš pordhidennoks da tönduti necidä astmaha üläžirun pol’he. Toižed haškaškanziba kahten jäl’ghe.
Homendez’vauged täutli avaran openduz’honusen kaikid penembid-ki čogid. Beigenmujuižed seinäd hošteliba lämäd. Sil-žo aigal klassas oli tarbhudeks raibak. Se andoi rižada olod kodikahaks.
- „Mikš pidab pidäda urok täs?! Meid-žo ei ole muga äi!“ – Jonan korvaha kandišihe, kut’ Mark arvosteli Arturale honusen valičest, konz kaks’ pidiba matkad ikanno seižnuzidennoks partoidennoks.
Interaktivine ekran oli tühj. Maksim Pavlovičad ei olend völ sijal da niken ei ole eht’nu viritada tedomašinad urokan täht. Sured iknad avaižihe sporttandrehele. Sporttandrehen tagapäi kukitiba külän elopertid ičeze mujukahidenke katusidenke. Jona lujas toivoi, miše etnografine muzei-ki sijadaižihe ani školan kohtas da miše sen pardesine fasad endevanhanke ornamentanke näguiži läbi openduz’honusen levedoiš stökloiš. Prihan melen mödhe se oliži ližadanu tundmust, mittušt klassan il’mištole ei täudund.
- „Ka sina oled estet!“ – sanui baboi, konz vedi muzatukašt Petroskoihe kezakun augotišes. Jonal oli sündundpäiv da Raisa Markovna tahtoi tehta vunukale čoman praznikan.
- „Ota se, kudamb om tagaseinänno iknan kohtas!“ – päivän pämez’ läz’ heikahti, konz kulišti baboin planoiš ezipakita stol restoranas Sverdlovan irdal. Ičeze valičest vajehtezigäine pohjištoiti sil, miše muga voiškandeb nähtta ühtel aigal bokseinän hambhikazkezrmehanizman pirdoitust da kirjlaukan rindal seižujad čomad vanhahkod pušt kaks’žirušt pertišt. Počtan pertin časčuhundeshe-ki Jona sömižen aigan offotanke kacelnuiži. Norele sekundaks eskai tuli taht sirtta kogonaine sauvotez’ toižele polele irdad, miše voida ihastelda sidä restoranan iknaspäi. Jona planuiči tuleskelda sinna aigvoiččen murginale kaikuččel homendesel. Necil himol sündundpäivänik ičeze baboinke jo ei jaganus.
- „ A kut’ tö lidnaha pututei?“ – Mark lendi ühtnägoi küzundan.
Jona ei homaičend, miše jo ištui partan taga klassan keskpolel. Kaceg kingitihe partan kaidaha henoho haugoiteshe. Haugoitez erišti openduz’stoluden huranpolišt ülähišt čogad lopuspäi puižespäi pindaspäi. Jona kärauzihe ištnudennoks hänen rindal, iknanpoližes palas klassad, parahimannoks sebranikannoks.
- „ Kut’ Artur kägedab sinna ajada?“ – jatksi vaugedhibusine küzelendad. –
„ Artur, kut’....? Sel’ged!“
Ičeze ištundsijaks Markan taga olijan partan valičnu Artur oli eht’nu jo ličta korvihe kundlimed. Rehedoloine ühtklassnik uri pagižemeze loputont playlistad, naprides löuta hüväd trekad.
„ Hän ajab tatazenke mašinal.“ – andoi Jona vastusen süväle muzikan mail’maha upotanus tovariššan polespäi. – „ Tataleze hän sid’ sanub, miše jäb „sebranikannoks“ öks.“
„Aa!“ – Markan vauvhad kulmad libuiba, konz hän surenzi ičeze sinižid sil’mid. Vähäižen meletaden hän küzui. – „Ed-ik sina voi ühtes heidenke ajada?“
Liza vil’skahti prihoiden keskes. Neižne pidi matkad Žen’annoks, ken oli tulnu klassaha aigembad toižid da ištui iknanno jäl’gmäižen rivin partan taga. Podruškad sebaziba toine tošt da Liza sai ičeze džinsoiden kormanaspäi pagižimen, miše ozutada kezapästusiden aigan tehtud fotoid.
„ Mina ajaižin! Ka Ilja čokaidase meidennoks toižel polel päiväd. Hänele om tarbiž abu miččenke-se azjanke. Baboi ehti jo toivotada, miše mina linnen kodiš da voiškanden abutada.“ – Jona pohjištoiti ühthižen mašinmatkan voimusetomut.
Ilja oli Jonan da Raisa Markovnan sused. Kondupohjaspäi posadha proidnudel vodel elole tulnudele mužikale oli vähäižen enamb 30 vot. Raisa Markovna starinoiči, miše Ilja eriganzi ičeze akaspäi. Nainderigandezprocess oli baboin sanoiden mödhe mugoine jüged, miše raukaine heiti ičtaze radolpäi da heredas pageni tänna Änižröunha. Ilja eleli nügüd’ ičeze laps’aigan kodiš. Pertin uz’naimatoi oli sanu jäl’gestuseks vanhembilpäi. Jonan änes kului kül’dümatomuz’ siš, miše „abutamine läheližele“ ei voind varastada lebupäivihessai.
„ Ajan ehtbussal.“ – sanui muzasil’mäine, kiglaiten vähäšt päl da vedouten ühtel aigal kormanaspäi smartfonan. – „ Pidab muite kacta, ajeleb-ik midä-se homen.“
Hän avaiži Karjalan avtotransportan internetleht’polen. Nor’ eciškanzi sidä sijad, kus om kirjutadud Šout’järven da Petroskoin keskeižiš reisoiš.
Kebn’ lahkoiden kidžaidusen än’ da pehmed kengiden ročkutez’ kandišihe loitospäi. Nece kingiti Markan homaičest openduz’honusen vauktan uksen pol’he. Vauvaz’päine nägišti, kut’ heiden igäine priha astui klassan südäimehe. Priha käveli pidust beiged, levedad kirjavad mirun kartad ičeze siledal pindal pidänut seinäd tagarivin partoidennoks. Kaid mod, korktahkod skulad, süvä kaceg, vauvaz’burad hibused jagandanke keskpolel. Nor’ tundui Markale tutabaks. Ut openikad hän kaik-se ei tundištand. Čududeluz’ nägui Lizan da Žen’an-ki sil’miš. Artur-žo, kenen taga podruškad ištuiba, jatksi ihastelda muzikad da, vasttailten täuduliženke muhunke midä-se kenel-se oigetud Vkontakte-vestihe, päti ei homaita nimidä ičeze ümbri. Mark tahtoiškanzi tuukaita avtobusoiden aigmäriden ecindaha upotanus Jonad sormel ougaha. Oli sur’ tarbhuz’ küzuda, tedab-ik sebranik, ken heiden uz’ ühtklassnik om. Maksim Pavlovičan rehed jaugoiden topotand keskusti prihan kägedusen todenzoitust.
- „ Ei pida seištas! Zavot’kamei jo urok!“ – sanui teravas 41-vozne istorijan opendai homaiten, miše klass tahtoi libuda jaugoile da tervehtoitta händast. Mužikan än’ kului kovaks, no sil’-žo aigal hüväntahtoižeks.
Artur vedouzi korvišpäi kundlimed, sambutaden pagižimes muzikan. Jona saupsi ičeze telefonan da pani sen štanoiden kormanha. Mark kärauzihe sebranikannopäi tagaze partan taga. Kaikiden kaceg oli oigetud opendajaha. Lühüdad ruzavad sugased kerazihe Maksim Pavlovičan modol tazokahaks bardaks da habinoikš. Bard jatksihe korviden jurennoks, kus ühtni mugoižihe-žo ruzavihe, lühüdoikš ajatud hibusihe. Vauvaz’sinine kebn’ kudopaid da tonale muzembad džinsad andoiba mužikale ičeze igäd noremban nägun. Pehmedänine čirgund kului, konz openduz’honusen tedomašin radaškanzi. Interaktivižel ekranal lemgahti radstolan kuva. Maksim Pavlovič lendi varmedal otegel stolalpäi planšetan, kudamban toi kerdal. Opendajan rehed, kova, no sil-žo aigal läm’ än’ tedoti:
- „ Edel konz panemei openduz’časule augon, tarkištagamei ezmäi, ked oldase klassas!“
- „ Maksim Pavlovič, tö-žo tundetei meid lujas hüvin! Tö i muite nägetei, ked oldase klassas!“ – heikahti veslas Mark, vedouten korvihessai muhud da nirvištaden hambhid.
Hoti nece i oli vauvaz’tukaižen ilokogon rohkaiduz’ iloitelda, nene vaihed sanuiba tot. Vanhembad školad necil vodel zavodeli vaiše 8 mest da kaik hö oliba opendajale tutabad.
- „ Nägen, miše Kottin om sijal da vaumiž aktivižešti ühtneda urokaha!“ – Maksim Pavlovič ližazi ičeze änele kovut, ozutaden penikašt peitolišt muhud.
Mark ruskni da pästi päd. Jona muhahti lämäšti sebranikale, miše ozutada tuged.
„ Nügüd’ toižed.“ – Ruzavbardasižen mužikan ton vähäižen pehmdui. Kaceg laskihe tagaze planšetan ekranal avaitud nimilugtišele. Tarkašteluz’ jatksihe:
- „Hartmann!“
Vaugedhibusine Žen’a maihutaškanzi ilosižešti kädel iknanpoliželpäi tagapartalpäi.
- „Kangaz!“
Ičeze podruškan edes ištnu Liza hilläs, no čomakahašti lendi il’maha ičeze kät. Käzi tošti mugoižen-žo čomakahan likundan, konz laski ičtaze alahaks.
- „ Kottin om klassas, jo nägištin!“
Markan argastuz’ vahvdui. Vajehtez’igäine ei voind leta kaceged ülähäks.
Völ kahten heiden ühtklassnikoiden heimonnimed kuluiba kuni jäl’genduz’ ei sabutand R-kirjant.
- „ Ranin!“ – virkoi Maksim Pavlovič jäl’gmäi.
Jona lendaškanzi jo kät, miše vahvištoitta ičeze sijalolendad.
- „Täl!“ - süvä, aigvoččuden „verajil seižunden“ prihan än’ ehti kuluda ezmäi. Se kandišihe jäl’gmäiželpäi rivilpäi, Žen’an rindal sijadanus partan tagapäi.
Jonan hibj tegi 180 gradusan kändandan. Nor’ oli läz’ kibotada löugad lavale. Bratanan sured mustvihandad sil’mäd läbutiba ičeze kacegel. Jona ei voind uskta sihe, midä nägi. Aivod pučihe registriruimaspäi informacijad, mittušt nervtehuded löiba niihe vägekahil järedoil iškendoil. Oli tundmuz’, miše jaugad jäduiba puižihe lahkoihe.
- „ A! Necil vodel meil om kaks’ Raninad! Sinei pidab olda Edvin?“ – Maksim Pavlovič lendi kacegen planšetan ekranaspäi da oigenzi sil’mid klassan udehe openikaha. Edvin kiglaiži vastuseks päl.
- „ Da Jonatan om sijal, nägen!“
Jona kärauzihe tagaze openduz’laudannoks. Pöl’gästusel da sömäidusel täuttud sil’mäd eciškanziba opendajan modospäi päzutest. Prihan ünäine hibj oli anikut’ kividunu. Oli riža, miše honuz’ zavodib pöruda. Äned kojaziba. Kus-se edahudes kului, kut’ Artur vahvištoitli ičeze klassas olendad, konz heimonnimi „Terohne“ änetad’he. Maksim Pavlovič töndui avaidamha urokan temad, no üksjäine azj, kudambad Jona voi kulda, oli vauged robaiduz. Kaik oli kut’ unes. Kut’ unes mäniba i tulijad 45 minutad-ki. Mušt ei olend kaičnu openduz’časulpäi ni-üht tedod.
Pen’ openduz’honuz’ tundui ahthale. Violetad seinäd, kudambile interieran planuičijan toivotusen mödhe pidi libutada openikoiden henged, nügüd’ tulotiba tuskad. Opendajan stol oli kävutandas Šout’järvehe Jonanke pagižmaha tulnuden ristitul lidnaspäi. Naine ištui prihaižen kohtas. Sil’mäd taboiteliba lapsuden lavaha oigetud kaceged. Prihaižen pičukaižen käzižed puzerziba hänen penid, ezmäižen partan taga peittud, vauktoihe džinsoihe sobdud jaugoid. Vastmeline ahtištai tundmuz’ kazvoi südäimes. Leved, puižile üks’žiruižile küläpertižile avaidanus sangedramasine ikun, miččen pätegend oli lahjoita honusele vauktad da ližata avarut, imi nügüd’ mustan reigun kartte ičheze lämoid. Täudel vahvudel radnuded fluorescentižed lagilampad napriba saskelda päzutada elotont klassad pimudeusespäi..hödhüvin. Kaks’ hoikašt vezitippašt kolahtoiti pölüsižhe stöklaha. Nece kingiti Jonan homaičest. Iknan taga keradanus järedad musthahkad pil’ved oliba kärnuded ünäižen homendez’taivhan ičeze upehtoitajaha kabaloho.
„ 9. redukud. Kontrol’tö“ – kidastai, openduz’laudan loštajale vauktale pindale sanktal rusttal markeral pandud kirjutez’ tedoti sen pol’he, miše egläi tägä kodvdihe matematikan tedoid. Penikaine Jona ei voind el’geta, vaigati-ik kran honusen tagaižes čogas lähen’ ukst. Oli riža, miše vezi miččes-se tazokahas taktas išklihe farforasižen käzidenpezendaličun süvendushe. Nece vaiše ližazi südäimes mujatud kingitest.
Raisa Markovna ištui ühtes ičeze vunukanke ezipartan taga. Naine läheni ičeze videntkümnent igävot, no kaik-se nägui hüvin norehkoks. Alevtina Aleksejevna oli valičnu ičeze ištundsijaks vereti seižujan ezmäižen partan klassan keskes. Školan pämez’ nägišti, kut’ hol’, opal, tusk da viha segoitihe openikan baban sil’miš.
Jonan kohtas ištnut lindalašt našt oli ezitadud prihaižele kuti opendajad. Lapsut oli sömäidusiš. Hän ei voind el’geta, mikš hänele pidab nügüd’ kävuda lidnalaižen opendajan urokoile, konz Kira Viktorovna vedi jo kaikid heiden predmetoid. Mel’ necin pol’he holestoiti völ pahemba.
- „ Jonatan? Vai oliži-ik Jona paremb? Sindai ved’ Jonaks kaik kuctaze, om-ik muga?“ – zavodi korktal heledal änel paginad petroskoilaine.
Vauktaha paidaha da ruskedhahkaze pinžakoho sobnus naine napri mugoita ustavakast muhud. Varu vaiše kovenzi oteged, konz lapsut leten ičeze kaceged ei löudand pagištoitajan sil’miš sidä-žo ihastust.
- „ Starinoiče, Jona, ole hüvä, äjak sinei om vot?“ – kului uz’ küzund.
- „ Kahesa“ – virkoi hilläl sulal änel izomodoine prihaine. Tundui, miše än’jäntked jäduškanziba. Oli tarbiž panda äi vägid sihe, miše puzerta ičezespäi vastust.
- „ Void-ik sanuda minei, miččes posadas sina eläd?“ – jatkui vaskmaine tedišteluz’. Lindalaine opendai taboiteli ičeze änes laskvad kulundad, no hairahti tonaližudes. Jona pöl’gästui völ kovemba.
„ Miččehe školha sina kävud?“ – küzundoiden tünetoi jogi ei kägedand azotadas. Tusk, kuti keväz’vezivalu, täuti prihaižen hibjan. Hän rižaškanzi, miše ülähul’ säraiži.
- „Om-ik sinai äi sebranikoid?“ – naine ližazi.
Jonan sil’mäd joksliba klassan eziseinädme peitsijan ecindas. Pikaraine punoi tošt muzavihandan Mickey Mouse-paidan kuklin rihmoišpäi völ kinktemba ümbri ičeze penen käzižen ezisormes. Kucmatoi adiv lidnaspäi napri vajehtada ičeze künambruz’vadren sijadust da petkos nütki kädel bumaglehtest puižen stolan röunanno venunuden hahkanmujuižen azjbumaghodran pälpäi. Hodran čoga pal’l’astihe. Teravkirjamesine kirjutez’ kingiti Jonan kaceged.
„ Karjalan valdkundan pahantegoiden oppindan komitet“ – prihaine lugi.
Sömäiduz’ kazvoi völ surembaks. Sulamodoine muzasil’mäine lapsut ei voind el’geta, midä tahtoib sanuda nece vaskmaine virkeh. Opendajal ezitadud pakičez’ azoti südäikeran:
- „ Starinoiče, Jona, ole hüvä, ičeze kanznikoiš!“
Jona riži, kut’ rindhiden al vileškanzi. Hänele tegihe jüged henkta. Tävu anikut’ puzerzi kaiked hengturuihe ličtas naprinut il’mad tagaze irdpolele. Kurkuhu libunut sanktad ahtištajad tukud oli voimusetont lainata. Hibj säraiži openduz’honusen viluspäi. Oli taht pageta, peittas miččes-ni pehmdas lämäs sijas, kučurtas keraižeks kuti kažinpoigaine, miše ei rižada necidä rastajad tundmust. Jona ei tahtoind vastata opendajale.
- „ Voib-ik pörttas necinnokš miččel-se toižel aigal? Om sel’ged, miše nügüd’ ei ole hüvä pord!“ – holestunu Alevtina Aleksejevna napri keskustada pagištoitust.
- „ Meile pidab küzuda nenid küzundoid! Zakon...“ – besedan tomotai vastustaškanzi.
- „ Zakon sanub, miše lapsid ei sa mokita! Nügüd’ om hüvä aig lopta!“ – šoutjärvelaižen školan pämez’ takai panemha opakole paginale lopud.
Jonan südäikera löškanzihe kovas. Päs heläiži. Äned kojaziba. Honuz’ čibui muga kut’ čibui tatoin veneh järvel möhäižen kezan hämärahkol ehtal. Jona ei el’gendand, mikš opendai ei tahtoind kundelta pämest da ei lopind pahoiden küzundoiden ezitamišt. Penikaižen sil’miš pimenzuškanzi. Tundui, miše aigvoččed pagižiba kus-se lujas edahan, hoti ištuiba hö ani läz’. Südäimes puzerzi muga kovas, miše tirpta necidä ei olend enamba vägid. Jona tahtoi poiš.
Opak kuva katsi, konz sil’mäd avaižihe udes. Jona venui magaduzsijal ičeze honuses. Jaugad oliba peittud pehmdan villasižen sijakatusen al. Higon tipp huzaiži ocalpäi nenan agjaha. Vajehtezigäižen kaceg siliteli pardesižen lagen tazokašt, vauktaks mujutadud pindad. Prihan pä uhkui süvembale pölusehe. Varu enamba ei grazind.
Oigečoganikanvuitte magaduzsija seižui huras poles iknaspäi, tugetes tošt ičeze röunoišpäi vauktaha varmedaha seinäha. Puižed žal’uzid pästliba tobjid päiväižen sädegid südäimehe. Sanktad lämoikahad šoidud hüppiba üliči vahvas, pedaipuspäi tehtud kirjutezstolas da lankteliba čomale lakiruitud parketlavale. Stolan päl venujan hobedanmujuižen noutbukan saub oli lapoštadud. Völ tarbhudeks udehkon tedomašinan jabloklogotipas oli jo ozutanus erasid henoižid künzäidusid. Sur’, korktan sel’gtugenke vändajan-ištim seižui nügüd’ seinänno magaduzsijan kohtas, honusen čogas, iknad sil’mäilenuden uksen pelen eriläheližudes. Jona muga pakičeli baboid ostta hänele necidä ištint. Ühten käden sormid täudui, miše lugeda, äjak kerdoid priha todeks oli vändnu videovändoihe sen jäl’ges. Nel’l’ sanktad vauktad šoidud leikteli sel’gtugen mustad tegonahkad, lodes sen keskes jalragasižen ristikon kuvan. Kaks’ vertikališt šoidud jatksiba matkad ištundalusele, kus peittihe sigä venunuden muzaruzavan futbolkan alle. New Yorkan Manhattan-lidnanpalan mustvauged foto, mitte avaižihe ištmen edes, katoi ičelaze läz’ ünäižen magaduzsijankohtaižen seinän.
„ Ühtel päiväl mina eläškan sigä!“ – meleti ičeksaze Jona. Hän oli käraudnus oiktale bokale da ihasteli ičeze kacegel fotokuvadajal igästoittud sur’kuluid taivhankabičijoid.
Honusen uks’ seižui avaitud räikälaze. Abstraktišt taideht mugoičijad koukeroiččed pirdaitused čomiteliba avarahkon pertedesen vauktoid seinid. Pertedez’ ühtenzoiti kaks’ pertin magaduzhonust ezmäižele žirule vedäjidenke pordhidenke. Pičukaine iknaine kävundtahon toižes agjas oli avoin. Se toskeli südäimehe verest aigaližen homendesen il’mad. Varmed puine komod seižui magaduzhonused toine toižespäi erigoitnuden seinän kohtas. Jona nägi, miše kalutezpala kukiteli uksenpelen tagapäi. Priha ei el’gendand, mikš baboi oli valičnu komodan, kudamb täpsi ičelaze läz’ pol’ pertedest. Jona kärauzihe tagaze sel’gäle. Sanktad tukad pühkiba tobjan pölusen muzavihandad hodrad. Prihač muji kädel ičeze löugad. Henod negloikahad sugased čokkoiba sormid. Jo üks’ mel’ sen pol’he, miše tänambei pidab völ ajada bardad, pani ohkmaha. Tobj, kuti pöluz’-ki muzavihand, sijakatuz’ pästi ühtnägoi hillän heläidusen. Jona liči ičeze käden pehmdan villasižen mägišton alle. Sormed tartuiba öks sinna hül’gäitud smartpagižimehe. Nor’ vedouzi telefonan modon edhe da painoi “vägi”-kosketint.
„ Pätnič. 2. sügüz’kud. 6:54“ – levedan nel’l’čogasižen ekranan lämoi viškaiži verkkerthele päivän tarbhaižed andmused. Jona nägišti, miše Markalpäi oli tulnu viž’ ut vestid. Hän avaiži messendžeran da lugeškanzi:
- „ Lopin jo murginoičendad, pigai töndun sinunnoks!“ –pol’časud tagaze oigetud da muhadajal, sil’mäl iškijal emojil sattud ezmäine vest’ tedoti.
- „ Töndun!“ – jäl’genzi kümnes minutas päliči.
- „ Al’oi-babale pidi abutada. Nügüd’ joksen!“ – joksijan mehen kuvut lopi koumant, 6:47 oigetud vestid.
- „ Olen jo läz’. Magadad-ik sina völ?“ – sebranik tedišteli kaks’ minutad tagaze.
- „ VERAJANNO!“ – kirgui jäl’gmäine vest’.
Jona särahti, konz ezižespäi kului bangutez’. Hän viškaiži sijakatusen sein’ha da hüppähti magaduzsijalpäi lavale. ezipol’ pal’l’astihe. Käded tembaižiba vändajan-ištmelpäi sil venunuden futbolkan soban. Priha vedouzi soban hibjaha. Futbolkan ezipol’ pal’l’astihe. Ruzaval kanghal oli pirttud kuva kalanikas. Kalanik oli sijadunu penehkon järveižen randale. Mužik ištui hoikas londuzlebuištmes, pidädes kädes sangedragasišt, pit’kän simanke onged. Keskitanus mod varasteli sališt. Tagamail üleni tihed kavagmec. Ongitajan jaugoiden al printatud venäkeline kirjutez’ ihastusenke tedoti „ Мальдивы подождут”. Jona heredas joksi pordhidme ezmäižele žirule.
- „ Jumal, sina oled unikogo!“ – sanui Mark, mugoiten süväd hengähtust, konz sebranik pästi händast ičeze kodin südäimehe.
- „ Mina en magada pit’kha. Sina nouzed lujas aigoiš!“ – čokaiži Jona ičeze laduižel nügal änentonal. Modol pičkahti läm’, no lujas-ki „reboinkartte“ muhuine.
Kaks’ asteliba olendhonusehe. Läz’ kaik ezmäine žir oli üks’ avoin taho. Sanktad tazod pardesižed seinäd oliba mujutadud vauktaks. Leved olendhonuz’ jatksihe mugoižehe-žo vauktaha keitimpol’he, ümbärtes ičeze matkal lavaškapad puiženke vaumičeztazanke. Ezišt olendhonusespäi erigoiteli kaid hoikaine seinut. Seinudehe nagloitud koukeroiččiš raudterasižiš koukuiš ripuiba talv’kurtad. Pertin eläjad oliba hül’gäidanuded lämäd sobad tulijoihe pakaižihessai. Ezižen toižel polel sijazihe vauvaz’ puine lakiruitud kengidenpalič. Ken-se oli viškaidanu vihandan pit’kän kengiden luzikan paličan ištundpehmitesele. Kaidaižel seinudel eriganziba palaks toine toižespäi olendhonuz’ keitimpolenke-ki. Seinkeskust loi tugen alahaks olendhonusen polele laskenus tobjile muzaburoile, sarnespäi vaumitud pordhile. Pordhad koukeroičihe, tehtes ičeze matkal pičukaižen kehkeran čogan. Niiden ülähine pala kadoi vauktas pardesižes lages, mitte levigandeli hahkan pit’kän divanan päl.
Mugoižen pohjanplanan oli tahtoinu Jonan dedoi. 30 vot tagaze mužik kävui adivoihe ühtennoks suomalaižennoks tutabannoks, oldes radmatkal toižel polel röunad. Dedoi mel’düi sihe, kut’ oli projektiruitud verazmaižen mehen kodi. Vodes päliči jäl’ges matkad Raisa Markovna da mužikaze saiba tarbhudeks rahad, miše leta pert’, kudambad kaks’ muga hätken toivoiba.
Jonan da hänen baboin kodin interier oli mugoine, mitte oliži kebnäs voinu olda kenen taht suomalaižen vai ročilaižen kodiš. Vaiše kül’bendhonusen uksen rindal čokotanu vanh puine kožal da ezižespäi keitimpolehessai čomad parketlavad pidust levigandnu kudotud, ičeze sanktut vajehtelijoil rusttoil, sinižil da vauktoil šoiduil täuttud hurst’ johtuteliba sen pol’he, miše pertin omišti vepsläine.
Pit’k čogadivan seižui pordhiden edes. Divanan vastpolišt seinäd jagoiba kesknäsoiš sur’kulu, dubaspäi tehtud, hoikidenke läbinägujidenke stökuluksidenke kirjškap da necen oiktal polel ripnu plazma. Kaid vauged komod oli čokaitud plazman alle seinäd vaste. Komodan päl lebaižihe proidnudel vodel osttud PlayStation 5-konsol’. Mustaha ramkaha pandud, Ruskealan mramorkarjerad ičeze tagamail igästoittud muhadajiden Jonan vanhembiden selfie-foto seižuškeli ladehen rindal da tarkas varjoiči kallišt „apparatad“. Vauvaz’beige karvakaz hurst’ oli langenu divanan edhe. Hurstin päl oli löudnu ičeze sijan penikaine stökulpuine divanstolut. Pal’laine oli ajanu tobjid levedoid pordhid ičelaze kandajaha seinkeskustaha nagl’aižen, miše erazvuiččil loštajil mujuil todenzoittud, abstraktišt taideht ezitanu kuva voinuiži rippuda.
Prihad ümbärziba heiden veččomen korkuččen vauktan lavaškapan da putuiba keitimpol’he. Puižidenke, ičeze südäimehe azotatud žal’uzidenke ikun kacli olendhonusen pol’he. Vauvaz’mujuine läbinägui tül’ kosketeli iknanpölust. Iknanno seižui nellän hengen muzabur sömstol. Jonan homaičez kingitihe mal’laha jablokoidenke, mitte laškotelihe stolan bural pindal. Tobjid vihandoid fruktoid vaste oli tokatud baboil kirjutadud lühünik. Jona lendi bumaganpalaižen stolalpäi da lugeškanzi:
„ Prosti, en ehtind tehta murginad. Pidi rigehtida radole.“ – zavodi Raisa Markovna ičeze opalahišt tekstad. -„Paličal om pačk kagrpudrod, a jäškapas löudase hüvä šveicarialaine sagud. Egläi čokaižimei radon jäl’ges laukaha lidnas da ostin vähäšt. Se om lujas magukaz, void tehta ičeleiž voileibid čajunke. Čukoin, baboi!“
- „ Čoma! Minun murgin om tänambei leib da sagud! Ken oliži voinu meletada.“ -
Jona likubusetomanke modonke napri sarkastižešti iloitelda. Südäimesaze-žo kaik laski melenvilugandusen kidoid. Priha roimahti ištmaha stolan taga ühtnägoi rižaškatud väzumusepäi.
Mark čududelusenke lendi stolalpäi sebranikal sinna viškaitud lühünikan ičeze sil’miden edhe. Vauvhad kulmad libuiba, a alahul’ kirboni, konz norele tegihe sel’ged pičukaižele pakuižele bumaglehtesele pandud „tedotezkirjeižen“ südäimišt.
- „ Nu voib olda, nece om lujas kül’dütoitai sagud?“ – Mark napri kebneta il’mištod. Hän ištuihe stolan taga sebranikan kohtha.
- „ Uhu. Mugoižed-žo ned oldas tobjimalaz, ned saguded.“ – vastsi abidaspäi madalzunudel änel Jona, puzerten ičeze sil’mänpäluižil näguižid.
Sömstolan edes, seinäl ripuiba vauvhad, pedajaspäi tehtud, metallisižidenke pangoidenke keitimpol’škapad. Vauktoišpäi kaidaižišpäi, gorizontaližešti järgetud lastuižišpäi kogotud kafel’an avaižihe škapoiden al. Kafel’ peitihe lavan pedaiškapoiden rivin taga. Raudasižed hobedanmujuižed keitim da astjoidenpezendmašin oliba čapnuded ičeleze sijad garnituran keskes. Čoma kogomuz lopihe korktal, hobedahkol, iknanpoližehe čogaha ličtud jäškapal. Jäškapan vastpolel, vaumičeztazan süvenduses oli üksitunu pezendalič. Jona käveli elektrisižennoks „vilun valdkundannoks“ da avaiži sen „verajad“ varmedal käden otegel.
- „ Toivogamei, miše munarič päzutab homendesen!“ – muzahibusine ižand heiluti kananmuniden pačkad. Toine käzi saupsi „kül’män ladehen“ uksen.
- „ Mina san rehtlän!“ – sanui vastuseks Mark da hüppähti ištmelpäi. Vajehtez’igäine sirdihe keitimpol’garniturannoks da vedouzi avaita ühten alarivin škapaižišpäi.
Prihad vaumičeškanziba murginad.
Lopten söndan, kaks’ tönduiba školha. Pertin irdpol’ oli pälitadud čomil rusttoil laudoil. Erasiš laudoišpäi oli ozutanus hoikaižid haugoitesid. Oli-žo fasadale jo ümbri 30 vot. Pert’ kaik-se omišteli sur’kulun nägun. Hoštaimujuine päline abuti sille neciš. Jonan baboi udišti katusen ei muga amu. Čerepic vajehti mujud muzarusttaspäi vihandaks da sai ut loštandad. Tundui, miše kaik iknanramad, räusthad, verajanpel’ da eskai verajanpordhiden kaičpud oliba ligotadud vauktaha emal’he. Rusttad da vihandad oigedčoganikad čomitiba Jonal ičezele valitud pit’khijamasišt paidad-ki. Muzatukaine päti jätta paidan nüblästamata. Nece pal’lasteli hoikan villasižen kanghan al peitelnus mustad futbolkad. Vauktad lagedpohjasižed kengäd da muzasinižižed džinsad hüvin täudenzoitiba sobakogomust. Markan vauvazsinižen futbolkan mecpuiden vahvaspäi kavag’üskäspai valdale päzunu päiväine pani hoštamha. Noren beigenmujuižed štanad šabaižiba kebnäšti, konz nece topoteli ičeze mugoižil-žo beigil kezakengil verajan pordhidme da laskihe heredas alahaks. Vaugedpäine priha nütki labad jäl’gmäižes pordhaižespäi. Hibj tegi U-kirjamen karččen kändandan da läz’ lendi ičtaze üliči kaičpus. Jaugad čokaižihe hahkoil čuruižil „semetud“ tehudele. Jona ümbärzi sen-žo tobjan kaičpun huran käden kinktan otegen varas da sekundas sabuti sebranikad. Molembad astuiba nügüd’ ühtes taktas toine toižen rindal. Ilja-susedan muzavihand üks’žiruine pertine sijazihe mašintennoks vedäjan levedan čurusižen tropan toižel polel, vähäižen tagemba Jonan da Raisa Markovnan kodid. Mugoine-žo muzavihand aidaine erišteli mužikal omištadud ei-lujas-sur’t manpalad tagana kinktas sebaduses toine toiženke kaznuzišpäi kortkoišpäi kuzišpäi da koivuišpäi. Erases matkas Iljan pertišpäi, vähäižen ülemba da loitomba, löuzi ičeze sijan toine, ühtesurutte küläpertine. Pertine oli aidatoi, burseinäsine. Se seižui avaraks levigandnudel pallištol, mittušt čurusine dorogaine, edel konz kadoda tihedan mecan süvüzihe, jagoi läz’ ühtenverzin kaks’haz. Sur’kulud čomakahad elektrovägilinijan tugičuhundesed üleniba parz’sauvotesen kohtas, levedan pallišton toižel polel.
Metallisine bangutez kului, konz Jonan jaug ocastihe minke-se verajan pordhiden alandusen taga-agjanno. Prihad čududelusenke modol azotiba matkad. Kesked tropad, lühüdas matkas vajehtezigäižišpäi, venui labid. Tobj must loštai teran da sanged varmed varz’ siliteliba hahkoid čuruižid. Radkalu kovapohjaisižen kengän lendahti iškuspäi ülähäks da ehti pirtta il’mas čogan edel konz iškihe maha.
- „ Kut’ ristit kägedab ištutada miččid-se penzhid, konz lebupäivil hänele odva täudub vägid sen täht, miše henkta?!“ – sanui Jona, jügedašti hengähtaden. Priha napri ližata änentonale mugoitud ilosišt rehedut. Kül’dümatomuz’ da opal kuluiba läbi kaik-se.
Jona haški labidonnoks. Muzasil’m kumarzihe mannoks, miše leta mustterasižen „pagenikan“ ogakahilpäi čuruilpäi. Hol’, kudamb kazvaškanzi Markan südäimes völ siloi, konz vajehtez’igäižed paštoiba munaričud indukcii-keit’mel, ei andand nügüd’ tünüt. Nor’ kaikil vägil eci tarbhašt pordod, miše küzuda ičeze küzundad.
- „ Voib olda, tö pagižižitei?“ – rohti jäl’glopul Mark.
- „ A penzhiden ištutuses?“ –Jona ozuti mugoitud ihastunut čududelust. Hän oigenzi sel’gäd da, kärauten ičtaze vauvaz’tukaižen sebranikan pol’he, käveli labidonke kädes ičeze pertin verajan pordhidennoks. Prihač pörduti radkalun ičeze sijale.
- „Ei, Edvinanke!“ – Mark tarkenzoiti.
Jona azotihe kut’ kividunu. Mod tegihe mujutomaks. Henktusen pordoks täpsi. Kohtus kazvaškandnuden vihan tukuižen kinktad seinuded rebeniba. Sogestoitai tundmuz’ lainzi kaikuččen nellikon ičeze palabihe aldoihe.
- „Meil ei ole, min pol’he pagišta!“ – Jonan londusetoman madalaks lasknus än’ kahaiži. Ocan nahk oli kärpištunu. Mark voi rižada, kut’ jogahine lihaz sebranikan hibjas kingitihe. Jona teravas kärauzihe ümbri. Käred pirha haškaškanzi mašinten pol’he muga heredas, miše paidan kangaz’ löškanzihe sel’gha.
- „ Hän om sinun bratan!“ – heikahti Mark jäl’ghe. Pidi ližata pigut, miše sabutada ičeze poleks joksmaha hurahtanut tovariššad. – „ Eskai neičukaižed egläi čududelihe, konz sina ed tulend ištmaha ühthižen stolan taga longil!“
Jona pučihe kulemaspäi. Hän vaiše vahvišti ičeze astundad. Sil pordol Mark päti ližata:
- „ Hän-žo om sinun kanznik!“
- „ Kanznik?!“ – Jona kärauzihe äkkid ümbri. Verdunu kaceg iški parahiman sebranikan vauvaz’sinižid sil’mid. Jona seižutihe eriteravas. Markale pidi azotelda laboil, miše heitta ocastuz.
- „ Ni Edvin, ni hänen mamoi ei olgoi johtutanuded ni-kerdan kahesan voden aigan sen pol’he, miše mö olemei! Baboi erasid kerdoid napri sidodas heidenke, eskai ajeli Kukoinmägele soitmaha uksen tillišt! An’oi-tädi pučihe pagižmaspäi! Voz’ tagaze baboi oigenzi An’oi-tädile sebranikpakičesen Vkontakte, toine hül’gäiži sen! Hö ei olgoi nimiččed kanznikad!“ – äreduseks kaznu viha pani Jonad kidastamha. Mod palaškanzi rusttal. Prihan sil’mäd oliba surenuded. Kibu da abid paižotiba näguižid. Kaiken südäimen puzerzi.
Mark ei rohtind sanuda nimidä enamba. Jona kärauzihe udheze mašinten pol’he da jatksi käredad jügedad astundad. Prihad käveliba vaiknašti kaiken školmatkan... Vaikastuz’ jatkui i ezmäižiden urokoiden aigan.
Školan kell pästi soitandan. Maria Ivanovna päti armahtada mokunikoid da laski tehta lopud tazostused kodiš. Matematik oli koumanz’ openduzčas päivän aigmäras. Edes oliba vepsän kel’, geografii da Karjalan istorii. Jona saupsi openduzkirjan lehtikonke. Kaks’ sid’-žo kirboniba šagukahaze vauktaha, levedahkonke mujutadud vihandaks ezikormananke sel’gšaughu. Markan vaihed kehkerziba heitmata Jona päs. Nece ei andand tünüt. Muzatukaine päti kävuda irdale. Joudajiden 15 minutan aigan oli tarbiž sada hoti vähäšt verest il’mad.
Ahav koverdeli hoikaižid oksaižid koivuil, miččed libuiba mašinten vastpolel čokotanuziden erimujuižiden pertiden tagapäi. Mustvauktoiden puiden oksaižed painelihe kinktas üskas nenidenke kaznuziden jaloiden kuziden kavagsobaha. Taivaz’ keradeli pil’vid. Päiväšt ei nägund nikus. Modod silitelnu tulleihut, kudamban kosketez’ tundunuiži miččel-se toižel päiväl čomaks, nügüd’ vaiše vahvišti tuskan ahtištajad oteged. Jona kabiči kacegel heilujad mecpuiden ansambl’ad. Sil’mäd napriba löuta tüništoitajid notaižid edahudes levigandnuden orgon painustajas vändos. Uhtei. Irdan verez il’m ei kebnendand prihan olod. Tegihe offot išttas. Vajehtez’igäine odva ehti tehta hibjal kändandad školan sauvotesen pol’he, kut’ verajan pordhilpäi kandišenus süvä, aigvoččen tozine än’ paralizui händast:
- „ Jona?“
Jona, anikut’ voibišteldes nägumatomanke puzerdajanke vägitandrehenke, nütki löumai ičeze hibjad änen pol’he. Tundui, miše Edvinan vägekaz kaceg läbuteli henges reiguid, siloi konz lähestui hilläs bratanad.
- „ Voimei-ik mö pagišta?“ – painoi Edvin tozižel änel suspäi sanoid. Vihandsil’mäine, pautnanmujuižidenke hibusidenke priha jonošti napernal tonal kägedusen vahvut.
Jonan jädumine vajehtihe, kut’ samaldusen iškus, vihaze.
-„ Meile ei pida pagišta!“ – vastsi priha läz’ šihišten. Käredad mustrusttad sil’mäd pil’kištihe. Hibuzkirbižil kateltud korvišpäi tahtoi päzuda puru.
- „ Voimei-ik išttas minutaks da besedoida? Pidab...!“ – Edvinan napernuz’ vaiše kazvoi, konz hän jatksi ezitada ičeze pakičest.
- „ Mö em voigoi nimidä!“ – Jona keskusti teravas. Än’ kahaiži. Verdunu kaceg oli kleidud bratanan näguižihe.
- „ Jona!“ – Edvin lendi kät, tehtes kucujad žestad. Jona, nägištaden necin, haškahti tagazepäi muga teravas, miše vihandrusttan oigedčoganikpoimetišeližen paidan kagluz’ nütkähti. Mugažno tegi prihan kogonaine pä.
Edvin rohkaižihe udes tomotada paginan. Vaihed keraziba vahvad paineged:
- „ Mö olemei pereh!“
Viha anikut’ sanktan jügedan parden agjal iški Jonan tagarajan südäipol’t. Hän läz’ kidaštaškanzi, konz avaiži sun:
- „Mö em olgoi nimitte pereh! Sina oled minei ani veraz ristit! Mina en tunde sindai!“
Edvin nägišti, miše heimolaižen modon lihased kingitaškanzihe rändundaspäi. Keraten melid ühthe da, keskitaden ičeze muzavihandoiden sil’miden kaceged ozatoman besedan toižehe ühtnikaha, hän napri völ kerdan:
- „ Jona, meile om tarbiž pagišta! Sinun tatoi-ki tahtoiži...!“
Jonad aniku lötihe hamarol keskuzlihaze. Südäimes rižatud kaikedlaindelii viha milisekundas kändihe totaližeks äreduseks.
- „Minun tatoi om kolnu!“ – priha kirgahti muga, miše ümbrišt kajadaškanzi. – „Da sinai ei ole oiktut änitada sidä, midä hän tahtoiži!“ - Jona oli kaik rusked. Pala muzoid tihedoid hibusid lanksi hurale, korktahkole skulale. Su irvištelihe ozutades ezihambhid.
Ümbrišt ühtnägoi tegihe vaskmaižeks, aniku se ei olend todesine. Puzerdai tusk tartui Jonaha ičeze ahtištajal otegel. Hän enamba ei muštand ni sidä, miše urokad oliba kesken, ni sidä, miše hänen geografijan kirj oli jänu Markale. Üksjäine, midä vajehtez’igäine tahtoi, oli pageta. Jona kärauzihe äkkid ümbri da hurahti heredal astundal alahaks mäthutme, miččel kaks’žiruine vaugedpakuine openduzpert’ sijazihe. Edvin, kut’ pal’lal lödud, jädunu jäi seižmaha ezitanhal. Hän kacli ičeze bratanan hotkas mašinten pol’he edenijaha sel’gäha, mitte čibuteli ičelaze vaugedvihandad školšaugud.
Pičukaižed hahkad čuruižed lendlihe pol’he da toižhe, konz vauktoiden kengiden kovad lagedad pohjad löskelihe maha käredas haškandaspäi. Verdunu da täuz’ abidad Jona napri urda ičeleze ted kodihe. Kündled libuškanziba sil’mihe. Oli kova offot itkta, no vajehtezigäine tahtoi peitta necidä, sikš ku aigvoččed mužikad ei voikakoi. Üksjäine, mihe kaceg voi tarkenzuda, oli paidan hijamoiden oigedčoganikad. Jona lähestuškanzi ičeze pertid. Pagižim pästi odva kuluban čirgundan. Priha vedouzi ladehen džinsoiden oiktaspäi kormanaspäi. Messendžeras tuli kaks’ audiovestid. Ezmäine vest’ oli Markalpäi.
- „ Kut’ sina rižad ičtaiž?“ - sebranik tedišteli ičeze heledal änel. - „Hei!“ – hän tedoti jäl’ghe- „ Mö sanuimei opendajale, miše sina läžeganzid, sikš ei pida hol’duda!“
Kundelten vestin lophu, Jona sirdihe Arturan besedha da soiti hänel oigetud än’tehuden:
- ” Hei, mö tatainke voimei vedäda sindai lidnaha. Mö ajamei sinun kodinnoks, siloi konz urokad lindase lopnus!”
Jona painoi ”kirjuta än’t”-komandad da saneli ühtesmatkad taričnudele tovariššale vastusen:
- ”Mina ajan päivän bussal! Tahtoin putta sinna aigemba. Posadan il’m upehtoitab!”
Jona oli jo sanus ičeze pertinnoks. Saubaten pagižimen da panden sen tagaze džinsoiden kormanha, hän libuškanzi pordhidme. Priha seižutihe verajanno da heiti sel’gäspäi sel’gšaugun. Avaiten samalduzluklon, nor’ kaivaškanzi šauguze pohjalpäi avadimid. Erases matkas seižnu must tuhlak mez’figur kacli vajehtezigäižen kaikuttušt likundad.
Jäl’gmäine urok oli lopnus. Edvin ištui školan verajan pordhiden röunal, levedan rusttan kuvahaižkatusen räusthan al. Prihan sil’mäd oliba kingitanus edahudes nägujihe küläpertihe. Pertišpäi jogahine oli pälitadud erimujuižel čerepical. Ahav siliteli Edvinan modod. Päiväine oli nügüd’ školan taga da vaugišteli kaiked ümbri. Kului, miše tagatanhan sporttandrehel vätihe jaugmäčhu. Edvinan sil’miš oli tozine kaceg. Kaik hänen südäin oli täuttud holel.
- „ Om hüvä, miše Maksim Pavlovič pästi meid aigemba! Ei ole energijad ištelda sigä pit’kemba!“ – tedoti üntnägoi heled än’. Markan beigenmujuižed kengäd ozutihe meletusihe upotanus prihan rindal. Edvin kärauzi päd pol’he da lendi kaceged. Markan modol oli läm’ muhu. Uz’ školan openik napri muhahtada ühtklassnikale vastha, no jügedad meled vediba sun agjaižid tagaze alahaks. Mark ištuihe pordhiden röunale enččen lidnalaižen rindale.
- „Nu kut’ sinei om täl? Om-ik äi vajehtanus?“ – blondut lendi ičeze küzundan.
Edvin ei olend posadan uden eläjan vaihen tobjimalaižes znamoičendas. Priha ved’ oli sündunu Šout’järvhe da eht’nu mänetada küläs ičeze aigaližen laps’aigan-ki. Kävuškanzi školha-ki kaikidenke ühtes. Kahtes kus päliči jä’ges ičeze kahesant sündundpäiväd lapsut eli jo Petroskoiš. An’oi-tädi, Edvinan mam, päti sirttas ühtes poiganke elole lidnaha.
- „ Löumei om sanuda. Mina en mušta muga äjad niiš aigoišpäi.“ – vastsi Edvin Markan tedonhimoho. – „ Om lujas čudokast eläda Jonan enččes honuses.“
- „ A tö elätei sigä nügüd’?!“ – Mark lendi čududelusespäi kulmad.
Jonan enzne kodi sijazihe etnografižen muzejan taga. Pert’ oli puine, kaks’žiruine. Muzei ei venund sišpäi lujas loitos. Pertin pälituzlaudoiden vauvaz’pakuine kertehtii muju pal’l’asti sidä, miše sauvotez oli elänu pit’kid vozid. Jonan tatoi omišti pertin ühtes ičeze vellenke Antonanke. Anton oli An’oi-tädin mužik da Edvinan tatoi. Viž eliba sigä ühtel surel perehel, jagates tobjad levedad olendhonust da keitimpol’t.
„ Ka.“ – vastsi Edvin Markale penenke muhunke. – „ Mina eskai en tedand, miše mamoi edeleze omištab pertin. Hän starinoiči minei sen pol’he elokus, siloi konz sanui, miše mö möst linnemei eläda posadas!“
Edvin nütki jügedan kacegen gorizontaspäi da kingiti näguižed ičeze enččen laps’aigan-sebranikan sil’mihe.
„ Da kut’ mina el’gendan, ei teda Jona-ki?“ – küzui keskitanus Mark.
Edvin pudišti hilläšti päl.
Jona seižui honuseze sobaškapan zirklon edes. Armaz’ must tegonahkasine kurt, mittušt hän muga varasti panda päle tämbeižen lindan ön täht, nügüd’ kidžaiži südäint paižotanudespäi vihaspäi. Kurtan al pičkuteli vauged futbolk. Jaugas ištuiba jo tonale vauvhembad džinsad. Škapan hural polel seižnuden magaduzsijan sobad oliba kogotud tazoks. Vihandhodrasižen sijakatusen päl venui sangedkorpusine pagižim. Jona käveli magaduzsijannoks da lendi sinna hül’gäitud ladehen ičeze sil’miden edhe. Sormed avaižiba lukloitusen. Avtotransportanühtištusen leht’pol’ lemgahti levedal, kehkerzoittud saumoidenke ekranal. Avtobus lähteili 15 minutas päliči da bilet oli jo makstud mobilbankan kal’t. Jona tönduti ičtaze likundaha. Labad topoteliba toižen žirun parketlavadme. Lahkod pästiba pehmdahkon kidžahtesen. Vajehtez’igäine sabuti pordhad da jatksi haškandad. Vauktad hoštajad noskad pühkiba pordhiden muzad pušt pindad, konz priha laskihe. Jona saihe olendhonushe. Kaceg sid’-žo kingitihe divanan vastpoližen seinän kirjškapha. Škap oli sur’ da pidi ičesaze äi paličoid. Jogahine palič oli täuz’ kaikevuiččid kirjoid erimujuižiden koridenke. Taidehkirjutused ei seižnugoi nimiččen tetaban järgendusen mödhe. Kogomuses löuzihe kaik voimusine, zavot’tes Tolstoin „Voinal da Mirul“, jatkates erazvuiččil lapsiden sarnoil da loptes skandinavižil detektivoil, kudambid Raisa Markovna oli naved’nu lugeda ičeze joudajal aigal. Üks’ literaturine tegosatuz’ pani Jonad azotamhas kesked olendhonust. „Harry Potter da Melevan kivi“ – tedoti Joanne Rowlingan satusekahan fantasiiromanserijan ezmäižen palan kor’. Koren kirjavad muzad mujud kuštiba. Jonan mel’he johtui se, kut’ tatoi lugi necidä kirjad än’heze suomen kelel. Pakuiž-ruzavad špalerad čomiteliba avaran kodikahan olendhonusen seinid. Päiväine ličihe südäimehe läbi tobjiš, puiženke ramanke iknoiš. Vauged lahjoičeli eloümbrištole lämäd rižad. Pičukaine Jona ištli völ hüvin udehkol vauvazvihandal divanal. Lapsuden mel’hutadud kaceg oli tartnu tathaze. Kazvatai seižuteli ičtaze olendhonusen kidžaidelijad lavad peitelnudel beigel hurstil, kuti teatran scenal. Tatoi pideli ühtes kädes kirjad, a toižel läz’ „pantomimoiden“ kartte ozuteli sidä, kut’ Harry lendli ičeze superheredal ludal da ühthi ezmäižen kerdan ičeze elos Quidditch-vändoho. Kazvatai pirdli il’mas erazvuiččid vesloid figuroid, naprides käta vepsän kel’he čudokahid, tundmatomid poigaiželeze sanoid. Jonan ilosine nagrand kojazi seinišpäi. Divanan päline šabaiži heledas, konz sulamodoine lapsut hüppeli ilospäi, kactes ičeze vanhemban ozutelushe.
Rigo bussale katkaiži muštlosiden joksendan. Jona hurahti ezižehe, miše vedouta jaugha ičeze kovapohjasižed kengäd. Azotesele oli kümnen minutan matk. Ku hän nügüd’ jokseškandnuiži, ka eht’nuiži sinna vides minutas. Vajehtezigäine särahti, konz avaiži verajan. Ilja-sused seižui pordhil.
- „Tervhen, priha!“ – zavodi hahksil’mäine vauvaztukaine mužik rehedal änel paginad. – „Sinun baboi sanui, miše mina voin tulda! Voin-ik mina tulda südäimehe?“
Ilja muhazi. Neglaižen-lühüdad bardan sugased ozuteliba ičtaze hänen modol.
- „Ilja, kule!“ – Jona čokaiži kämnen susedan rindhid katelnudehe hahkaze, hoikaženke rusked-vauktanke poimetišenke kudopaidaha, miše azotada mužikan südäimehetulendad. – „Void-ik tulda sobatan ehtal vai pühäpäivän? Minei rigehtin lujas! Mina abutan senke, minke sinei pidi abutada, nedalinlopul! Kožub-ik?“
Jona nirvišti hambhid, napriden muhtahtada.
- „ Ei! Nece ei voi varastada nedalinlopud!“ – heikahti Ilja teraval tonal. Muhu kadoi mužikan modolpäi. Sil’miš ozutihe käred kaceg. Sused vägel rehki Jonad tagaze ezižehe da paukati verajal jäl’ghe.
Penikaine prihaine pölähti školan verajaspäi ezitanhale. Pordhiden röunal kuvahaižkatusen al ištelnuded Edvin da Mark nägištiba, kut’ nece ümbärzi jokstes heid. Lapsut hurahti openduzsauvotesen agjaspäi alahaks mäthutme levigandnudele normikole. Sigäpäi pidi sada sinna lendnut jaugmäčud. Prihad kulištiba, miše tagatanhan sporttandrehelpäi kandišihe lapsiden heikandoid. Augotižškolan openikad čududelihe, kutak heiden sebranik oli voinu potkta mäčud muga kovas, miše se üliti korktan metallisižen aidoitusen da putui tandrehen irdpolele.
- „Mijak Jonan honuz’?“ – küzui tonale hilletud änel Mark, konz päti antta tedonhimole valdad.
- “Se om kaikid ünäižemb sija pertiš. Toižiš honusiš om lujas äi piluid seiniš da sigä voib vedäda läbi, konz sä vilugandeb.“ – pohjištoiti Edvin. – „Mamoi sanub, miše tahtoib koheta pertid, no rahad ei ole muga äi nügüd’.“
Edvin puzerzi vägenke modole hoikašt muhud. Vihandoiden sil’miden jügedad kaceged kuti pal’lad pidi tacta, miše sirtta edehepäi.
- „Nu, nece-ki om pätuz jo ičesaze.“ – sanui Mark, leten kebnäšti kulmid. Päs pirdihe kuva hudrištunuden pertin kül’müdespäi säraidajiš ristituiš.
- „Tedad-ik?! Nece ei ole oiged!“ – heikahti ühtnägoi Edvin. – „ Hän ei hökkähta eskai pagišta minunke!“
Priha kärauzihe Markannoks muga teravas, miše hänen künabruzvarded oliba läz’ paindas vaugedtukan üskha. Tuskaspäi surenuded sil’mäd tartuiba toižen näguižihe. Mark eskai sömäiži varastamatomudespäi.
„ Jona om olnu üksaze ičezenke läz’ pol’ ičeze elod!“ – toine besedan ühtnik napri avaita situacijad. Sinižed sil’mäd tobjeniba.– „Sina ed voi varastada, miše hän sid’-žo vasttab sindai avoinuden sülenke!“
„ Hän ei andand minei eskai voimust panda augod paginale!“ – Edvinan joga nellikon puzerzi.
„ Edvin, Jona om kodvnu lujas äjad!“ – Mark süvenzi än’t, miše tehta vaihiže paineged. – „Üksin se, mi om tehnus hänen tatanke...!“
- „ Mina-ki hajetin tattain sil päiväl!“ –Edvin läz’ kidastades keskusti Markad. Südäint vileškanzi abidad.
- „ No molembad ei kolnugoi ani sinun sil’miden edes! –vaugedtuk vahvišti än’t. – „Sikš, meletan, Jonad voib hüvin el’geta!“
Edvin vaikastui. Hardjad möst vajuiba. Priha kärauzihe Markannopäi tagaze gorizontan pol’he da pästi kaceged maha. Pautnanmujuižed hibuzkirbid lipashtiba ahavosilpäi ocale. Mark riži, miše toine kazvataškanzi hol’t.
„ Mina vaiše... Mina tahtoin...“ – Edvin panli äi väged sihe, miše sobda oclud heitmata tagonuzid melid toine tošt domino-palikoiden kartte sordelnuzihe sanoihe. – „Mina en teda, midä tehta.“ - hän virkoi ühtnägoi, läz’ šuhaiten.
Änes kului nadeimatomuz’. Tedmatomuden sanged čapmatoi kabal käri ičheze kaiken ümbri.
- „ Mittušt sitad sina teged?!“ – Jona tageni olendhonusehe, konz nütki ičeze tegonahkasižen kurtan hijamad Iljan otegespäi. Prihan sil’mäd oliba surenuded pöl’gästusespäi da sömäidusespäi.
- „ Hö oldihe oiktad! Kaik hö!“ – Iljan än’ oli kingitanus vihaspäi. – „ Kaik ned kirjad, ned opendused, ned keratud tedod! Ned kaik pagištas tot!“
Jona sömäiži völ kovemba. Meletoi kaceg oli täutnu susedan järed hahkad sil’mäd. Vajehtezigäižen varu sišpäi vaiše kazvoi.
„ Mina tedan, midä tö tegetei! Minai om todištesid!“ - Ilja jatksi ičeze käredad paginad. – „ Tö kumardateiš Sotnale! Da kävutatei hänel anttud väged, miše travida toižiden elod!“
Mužikan än’ sabuti kidan tazad. Jonan südäikera hüppähti kurkuhu, konz hän nägišti, miše sused pidi ičeze oiktas kädes kirvest.
„ Mahtokahad tedajad, abunikad! Tö oletei redu!“ – Ilja läz’ uraidaškanzi.– „ Mina pakičin kerdan sinun tatad abutada! Abuti! Minun elo sordihe kuti letekogo sen jäl’ges! Mina hajetin radon! Akanke vaiše ridlimei sihesai kuni hän ei jätand mindai! Kazvatajan oiktuded oldas rästtud! Mina nikonz en nägišta minun tütärt enamba! Da värnikad oletei sina da sinun paskaine tattaiž!“
Mužikan mod tegihe kirgundaspäi kaik rusked. Ahavosiden da ocan lihased oliba kingitanus. Sil’miden vauktušiš hoštiba paižonuded verisoned. Käden teravad nütkindad panliba kirvest heilumha edez-tagaz.
- „Kaik päivlaskmpolen mad oldas kaikana tednuded tot da vaiše täl sille om umbišteldud sil’mid! No mina olen oppinu! Äi kirjoid, tedolähtkid, erazvuiččed uskondoližed tekstad! Ned kaik ozutadas, miše kaiken pahan jures oletei tö!“ – Iljan käred än’ kahaiži. Hambhad nirvišteliba.
Mužik lähemba i lähemba sirdlihe Jonannoks. Jona tageni hilläšti keitimpolen pol’he. Labad tegiba ühten haškun, toižen. Jaugad ocastihe ühtnägoi olendhonust keitimpolespäi erigoitelnudenke lavaškapanke. Priha azotihe. Käziden kämned panihe škapan vauvazpuižen radtazan siledale pindale. Säru läbuteli vajehtez’igäižen hibjad.
„ Tö oletei kaik grähkižed!“ – virkoi Ilja äredusespäi kidžaidajal änel. – „ Da nügüd’ om aig maksta grähkiš!“
Kirvhen tera lendi ülähäks. Jona odva ehti ümbärta lavaškapan, miše väipertas iškendaspäi. Puikoižed purskahtiba radtazan pindaspäi, konz azeg roimahti löda sidä. Jona, oldes jo keitimpoles, tembaiži panikas ištmen sömstolan alpäi. Vajehtez’igäine taci ištmen pahantegijan jaugoihe, siloi konz nece, nütkten kirvhen radtazaspäi, hurahti prihan jäl’ghe. Vihan valdas olnu Ilja löi honuzkalud ičeze teraval raudal. Ištim lendi pol’he, ocastaden minke-se kovanke. Sömstol pudišihe vägenke. Stökulmal’l’an fruktoidenke viškaiži ičtaze maha. Kaks’ tobjad vihandad jablokad torskahtiba pilazmoišpäi jäškapan uksennoks. Jona ümbärzi lavaškapan toižespäi polespäi da hurahti ezižennoks. Priha kärauzihe kesked pagomatkad ümbri, miše kacta, kuna kirvez’mez’ jäi. Opak läbuti raukan, konz nece nägišti, miše hänen sabutai oli jo rindal. Ilja libutaškanzi ičeze „azeged“. Kingitez Jonan südäimes kazvoi severdan kovaks, miše iški pälagehe. Korviš heläidaškanzi. Sil tarkaižel pordol kehker vauged čomitezlamp, mitte noikui olendhonusen lagespäi, kibinoičeškanzi. Lämoituzladeh nühti varastamata ičtaze sidä pidänuzišpäi langoišpäi. Karikod „joksauziba“ laboidme, konz lamp roimahti lavaha mureta.
- „ Tö oletei todesižed frikad!“ –Ilja kahaiži da lendi kacegen Jonaha. Mužik nirvištelihe ühtei.
Sused kägezi möst leta kirvest. Pöl’gästunu Jona rez’oti olendhonushe. Siloi konz vajehtezigäine sabuti rippujad seinäl plazmad, hän nägišti, miše äregandnu mužik oli jo kirjškapan rindal. Jonan südäikera löskeli tuhad minutas. Nägotandreh kaideni. Iljan sured sil’mäd oliba rusttad kut’ verenhimol sogestoittud živatal. Tundui, miše pageta ei olend voimust. Kirvez’mez’ haškahti prihan pol’he. Lavan lahkoiden kidžahtez sai Jonas järedan adrenalinan aldon. Südäimes kačataškanzi. Ühtnägoi kaks’ kogonažen kirjškapan katelnut stökuluksut hauksi. Stökul mureni pičukaižikš palaižikš. Jona nägišti, kut’ pilazmoižed, anikut’ valdale päzunu čomakaz lind, purskahtiba olendhonusen südäimehe da kaik kerdalaz iškihe Iljaha. Mužik kirgahti. Ei ehtind pahantegii il’mestuda, kut’ kaikutte škapan paličoil lebaidanus kirj lipsahti ičeze sijalpäi da lendahti il’mha. Kirjad toroklainhen kartte kukerziba sabutajad jaugoilpäi. Ilja sordihe maha.
Jona hurahti pordhile. Varaiduz ičeze elos pani mugomaha heredaha joksendaha, miše jaugad lipsahteliba siriči pordhaižiš. Priha kabiči sormil vahvad pušt pindad, miše vedäda ičtaze ülähäks. Vajehtezigäine saihe jäl’glopul toižele žirule. Hän sid’-žo peitihe magaduzhonusiden uksiden vastpoliženno seinänno seižnuden komodan taga. Mustal kurtal kattud sel’g tugezihe varmedaha lakiruitud pindaha. Käded sebaziba koukhu kovertud jaugoid. Kämned tartuiba džinsoiden kidžaidajaha vauvazsinižehe kanghaze. Jona oli särun valdas.
Ilja pudišti ičeze pälpäi maha händast sordnuded literaturižed tegosatused. Sused tembaiži divanstolaižen al venunudelpäi hurstilpäi sinna lendnuden kirvhen da libui jaugoile. Lapsiden sarnoiden kirjan kores pirttud muhadai jänišaine vasthaoti kovapohjasižen kengän iškendan, konz verdunu mužik polgi paindust. Ilja töndui udheze likundaha. Lavan kidžaidusen da haškuiden än’ kandišihe toižele žirule.
- „ Tedad-ik, midä mina tegen, konz linnen spravitanus sinunke?!“ – laskeškanzi kirvez’mez’ kidad meletomanke kacegenke sil’miš, libudes jaloidme pordhidme.
Jona, kulištaden Iljan vaihed, särahti muga, miše pä nütkähti.
- „ Mina ajan Karanmägele da mänen toimištpertin manaluižehe parkiruindtahoze! Sigä mina katkaidan azotimed sinun babaiž mašinas! Raisa Markovna ajeleb tänambei jäl’gmäižen matkan!“ – kului pöl’göiteluz’.
Ilja sirdlihe völ ülemba da ülemba pordhidme. Haškud läheniba. Mužikan täuz’ vihad än’ möst kahaiži.
- „ Nägin, miše Edvin da An’oi-ki oldase pördnus posadha! Sen jäl’ges konz Raisa Markovna linneb vaumiž, mina ajelen tagaze küläha da sütutan heiden izon kodikahan pertižen palamha! Vai pidab-ik sanuda, sinun pertižen, pičukaine Jona?!“ – pahantegii jatksi tedotelda ičeze opakoiš planoiš.
Säru läbuti kaikuttušt Jonan lud. Henkta oli läz’ voimusetont. Vahvaze komodaha painanus kurtan tegonahk kingitihe sel’gän polelpäi. Meled da mušlosed, kudambad oliba otnuded valdha pän, kändihe nügüd’ sureks bruncijaks jogeks. Jona nägišti ičeze edes hänen tatan sinižed, täuded ihastest sil’mäd. Kazvatai tackenzi lapsut ülähäks sel’ktannoks hoštajannoks taivhannoks da taboiteli ičeze vägekahiže käzihe. Pehmed läm’ ahav leviteli noren mužikan tobjid vauktoid tukid. Tatan modol lošti muhu. Kezapäiväine vaugištoitli kaiked ümbri. Tundui, miše sen sädegiš voinuiži kül’ptas. Edvinan heled nagrand kului, konz Anton-däd’ čibuteli necidä pertin tanhan čibul.
- „ Minun armaz’ poigaine!“ – sanui tatoi lämäšti Jonale. Kazvatai saupsi penikašt völ kinktembaha üskha da čukoi izoho nenaižehe.
Kündled libuiba Jonan sil’mihe. Vajehtezigäine katoi säraites käzil ahavosed da korvad. Sormed tartuiba tukihe. Priha oli läz’ rebitada hibuzkirbid pännahkaspäi. Tegihe himo voikata. Varu, abid da tusk täutiba hibjan kaikuččen nellikon. Ilja saihe toižele žirule.
- „ Kaik Änižröun völ spasiboičeb mindai! Mina linnen urohon, konz kaik tedištadas, miččen služban mina olen heile tehnu!“ – ülendeli mužik ičtaze, paineltes kidžaidajid vaihid läbi nirvištadud, sül’gehe ligotadud hambhiš. Oiged käzi puzerdeli kirvest varmedas oteges.
Jonan südäikera koval painusel pompazi vert ridhiže tartnuden futbolkan al. Muzoiden sil’miden kaceg kingitihe pilule avaitud baboin honusen ukshe. Pähä tuli mel’, miše voib pageta holenpidäjan honushe da päzuda irdale iknan kal’t. Matkale toižes žiruspäi maha ei pidanuiži olda mugoine pit’k. Toivonke tehta muga, vajehtezigäine hüppähti peitsijaspäi. Priha sid’-žo roimahti sel’gäle maha, konz homaiči, miše Ilja oli jo ani pän päl. Kirvhen tera lendahti ülähäks. Polestuzrefleks oigenzi prihan käded. Ühtnägoi Jona rižaškanzi, miše kaik nece tusk, kaik nece varu da viha, kaik voziden aigan eletud abid da kibu matkaziba taugaspäi amptud nolen kartte pidust oug- da kündambruzvarziden nervlangoid. Pahad tundmused kerazihe sekundan muretud palas kämniš da, kuti hätken valdale takainu zver’, nütkiba ičtaze irdpolele. Ilja lendahti sil-žo kurol il’mha. Heledas kirgahtaden, sused čapoi ičeze hibjal pertedesen il’mtandrehen. Lendandan piguz’ oli erisur’. Aniku ken-se oli sidonu mužikad kaimloiš kahthe raketaha da tönduti matkaha. Pahuč murenzi pordhidenpoližen agjan seinäl ripnuden pit’kähkon zirklon, konz ocastihe senke sel’gäl. Pahantegii lanksi pilazmoiden päle, satataden ičeze oiktan ougan. Kirvhen jüged tera kolahtoiti lavad.
Jona il’mestui vähäižen. Hän, nägištaden voimusen pagole, rez’oti pordhidennoks da hurahti niidme alahaks. No prihan opakoks, Ilja oli jo libunu jaugoile da, pidädes ičeze azeged enttušt kinktembas oteges, sabuteli vajehtez’igäšt, henktes necile niškha. Konz molembad oliba sanus olendhonushe, kirvez’mez’ kärauzi Jonad teravas ümbri. Ilja, tartten kovas prihan kagl’aha, sordi norekašt divanstolaižehe mugoižel vägel, miše stökulpuine honuzkalu mureni pöl’gästunuden vajehtuzigäižen jügun al. Satatadud raukaine riži, kut’ pilazmod čokkoiba hänen sel’gäd läbi kurtas, konz venui lavan hurstižel. Ilja lendi jaugan da painoi koval kengänpohjal Jonad rindhiže, miše priha ei voiži likuda.
- „ Nügüd’ sina-ki töndud adha! Sinna, kus om sinun paskaine tatoihut-ki!“ – virkoi Ilja.
Sused lendi ičeze jalon „azegen“ il’mha. Metallisine bangutez kirboti ühtnägoi mužikan maha. Kirvez’ lendi pol’he da iškihe hamarol puižehe lavaha. Edvin seižui vauvaz’beigel hurstil kesked muretud divanstolaižen pilazmoid venunuden Jonan rindal. Bratanan sil’miš oli pöl’gästunu da ühtel aigal verdunu kaceg. Heimolaine pideli käžis Raisa Markovnal marjpenzhiden ištutandan täht osttud levedterasišt mustad labidod.
- „Mittušt sitad?!“ – Mark kirgahti kut’ pal’lal lödud. Prihač hüppähti vihandsil’mäižen päzutajan sel’gän tagapäi da hurahti abutamha satatadud sebranikale.
- „ Midä tegihe-ške? Mikš hän om tacnus sinun päle?“ – blondut heiki holestunuden küzundan, konz libuteli Jonad jaugoile.
Jona, heiludes, pördihe seižumha. Norekaz habi kaičeli tazomärad. Mark tugezi prihad ougas. Muzoil hibuzkirbil peiteldud ahavosel ozutihe hoik verijonoine. Veri oli keradnu lätaikoižen i ümbri modol lavas hamata venunuden Ilja-susedan päs. Jona tartui kacegel Edvinan sil’mihe. Bratanan näguižed sid’-žo registriruiba sen. Edvin nägi, miše Jona hol’dui, da se pani hol’dumha händast-ki.
- „Hän väriti tattaint.“ – puzerzi muzatukaine ičezespäi, keraten vägid.
Edvin, kulištaden necin, sömäiži muga, miše laski labidon terale kolahtoitta parketlavad. Sdäimes rižatud hol’ vahvištui.
El’gendamatomuz’ leveganzi i Markan-ki mododme. Vajehtez’igäine napri processiruida parahiman sebranikan vaihid. Prihad seižuiba kesked olendhonust. Koume eciskeliba toine toižen sil’miš kaikenkatabad vastust sille, mi oli ozaidanus.
Tänambei Jona tegi sen, midä oli muga kovas naprinu heitta. Hän kävutoiti sidä. Sidä, mi jo kahesan voden aigan oli nukkunu tünäs unes. Sidä, minnoks hän vahvišteli ičeleze, miše ei pörtte igän. Sidä, mi läbutab hibjan sil-žo sekundal, konz tuled kosketeshe senke, da paižotab jogahižen nellikon, pandes vert bruncmaha soniš. Se om vägi, miččes om löumei kaita valdad. Vägi, mitte maksoi hänen tatan hengen. Priha ei tedand völ, kuverdan paksus se tarkaine vägi linneb hänele nügüd’ tarbiž.
Ezmäižed kaks’ lugud oma avaitud maksmatomale lugemižele. Koumanz’ lugu da jäl’geližed oma lukl’on taga. Ku tahtoit tedištada, kut’ starin sirdäse edehepäi - paingat "Osta kirj"-nübläd. Kaik melentartuine om ezil!
Tugekat avtorad hänen rados! Spasib sur’! ❤️